Εδώ ακούτε ποντιακή μουσική


Joomla Slide Menu by DART Creations
Facebook Share
Share on facebook
Όλοι οι Σανταίοι, τόσο αυτοί που παρέμειναν στη μητροπολιτική Σάντα όσο και οι υπόλοιποι , αυτούς που ονομάζουμαι Σανταίους της διασποράς , στην πάροδο των χρόνων  , καλλιέργησαν και ανέπτυξαν ιδιαίτερα το κωμικό στοιχείο στη ζωή τους . Με τον τρόπο αυτό , με τα λεγόμενα μασχαρείας , εδέβαζαν καιρόν και διασκέδαζαν τα βάσανά τους , στα ατελείωτα παρακάδια αλλά και τα φαεπότια τους. Αυτά τα ΄΄ποντιακά ανέκδοτα΄΄ ήταν κυρίως πραγματικά γεγονότα αλλά και γέννημα της δημιουργικής φαντασίας των αφηγητών, που διάνθιζαν με το ταλέντο τους διάφορες κωμικές καταστάσεις. Οι ιστορίες αυτές μασάλια λέγονταν τόσο σε αντρικές αλλά και σε γυναικείες παρέες και περιέχουν πολλά σεξουαλικά υπονοούμενα , που η δημοκρατικότητα και η ανοιχτόμυαλη αντίληψη περί ηθικής των ποντίων αποδέχεται ούτως ή άλλως .
Εξάλλου δεν υπάρχει χυδαία γλώσσα παρά μόνο χυδαίοι άνθρωποι.
Σοβαρή καταγραφή τέτοιων ιστοριών περιέχεται  στο αξεπέραστο έργο του μεγάλου Σανταίου λαογράφου Στάθη Αθανασιάδη ΄΄ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ ΣΑΝΤΑΣ΄΄, το οποίο για μας αποτελεί πολύτιμη πηγή γνώσης αλλά και οδηγό για κάθε νέα προσπάθεια.
 
Παρακάτω παραθέτουμαι μία σειρά τέτοιων ιστοριών , που καταγράφηκαν από εμάς  , πιστεύουμε για πρώτη φορά ,   σε κρασοσυνάξεις και οικογενειακές παρέες,  παρχανάδας,  Σανταίων κυρίως της διασποράς (Σανταίοι του Καρς , του Βατούμ , της Τυφλίδας , του Σοχούμ). Η γλώσσα που χρησιμοποιέιται είναι ακριβώς αυτή  που χρησιμοποίησαν οι αφηγητές χωρίς καμία διορθωτική παρέμβαση και κατά τον τρόπο αυτό αποτελούν μνημείο του Σανταίκου ιδιώματος από την κάθε περιοχή στην οποία μιλιούνταν το ιδίωμα αυτό  .  Τα πρόσωπα τα οποία αναφέρονταιι στις ιστορίες αυτές όλα είναι υπαρκτά και οι περισσότεροι βρίσκονται στον τόπο εκείνο όπου δεν υπάρχει πια ούτε λύπη ούτε στεναγμός και κατά τον τρόπο αυτό δεν τίθεται πια θέμα παρεξηγήσεως . Όσο για τους απογόνους τους , οι περισσότεροι είτε αγνοούν την ύπαρξη των ιστοριών αυτών είτε αγνοούν εντελώς τη γλώσσα των προγόνων τους και έτσι δεν τις καταλαβαίνουν καθόλου.
Οι πιο πολλοί από αυτούς πια ενδιαφέρονται εντελώς για άλλα πράγματα και ποσώς τους ενδιαφέρει το Σανταίκο ιδίωμα.
Με την ανάγνωση των παρακάτω διασκεδαστικών κειμένων ελπίζουμε στην ευαισθητοποίηση κάποιων από τους παραπάνω ,  για να αρχίσουν κάπως να ενδιαφέρονται. Με τον τρόπο αυτό ίσως  κάποτε καταφέρουμε και παψει πια να  ακούγεται αυτό το αμίμητο,  είμαι πόντιος ,  δεν τα μιλάω, αλλά τα καταλαβαίνω όλα !



1. Το ΄΄μαϊμούν΄΄  και η πεθερά 
(αφήγηση Σελβίδης Ιωάννης του Χριστοφόρου , Σανταίος από την Κούρικα της Γεωργίας)

Σο χωρίον , ατό.......... το Τσιχιντζβάρ*.

Η πεθερά έστειλεν τη νύφεν σο μαγαζίν , σο μεσοχώρ απές , αρ κατ να αγοράζ. Ατέ επήεν εχάθεν και άλλο κ’  έρθεν.

Η πεθερά εφτουλάξεν η καρδία’ τς , αραεύιατεν ……έϊ....... χολιασμέντσα , νευριασμέντσα, εφτάει άγρια παλαλά……΄΄αβούτε, τη σκυλ η θιαγατέρα,  επήεν και άλλο κ΄έρται…..!΄΄

Αρ’ μετ' ολίγον εύρεν ατεν και με την χολήν  λέει ΄΄εσύ τσουνίν…..,  ογώ έστειλα σε σο μαγαζίν και ατόσον καιρόν ντο εφτάς …που λάσκεσαι …καλά καλά εδέβασεσατο κα……΄΄

Σ’ ατό απάν , εσκάλωσαν και ταβίζνε απάν σην στράταν , ερχίνεσαν τα τσαϊματα, βαρκίζνε........ααα θα κρούγνε.

Η πεθερά λέει ατέν ΄΄ογώ όνταν θα έρχουμ εκεί σο Σόχουμ σον ψαλαφίον , σ’ οσπιτίς το γιαν καικά έτονε έναν μαϊμουνί πιτόβνικον**, λας επέγνα  και επ’ εκειαπές  επαίρνα έναν μαϊμούν , παρά εσέν ντο έγκα νύφεν σ’ οσπίτι’ μ΄΄

Η νύφε πα ατότε, σάγκι σουμαρλαεμένον είσεν ατο ,  εκλώστεν σ' ατέν κ' είπεν ΄΄ογώ πα αν εμ άγουρος και είχα εκατό ψωλία , ένα πα κ' εβάλνατο αφκάτις …..΄΄


* ορεινό χωριό Ελλήνων στην περιοχή Μπορζόμι της Γεωργίας , οι κάτοικοι του οποίου προέρχονται από το Καρμούτ της Αργυρούπολης , τη Σαντά αλλά και τα χωριά του Καρς
**ινστιτούτο πειραμάτων σε άγρια ζώα , κυρίως μαϊμούδες , που λειτουργούσε κάποτε στην πόλη του Σοχούμ.