Εδώ ακούτε ποντιακή μουσική


Joomla Slide Menu by DART Creations
Facebook Share
Share on facebook


Χριστόφορος Σοϊλεμιζίδης του Ισαάκ (1934-  ). Καταγωγή Ζουρνατσιάντων Σαντάς - γέννηση Ζουρνατσιάντων (Αντρέεφκα Αμπχαζίας)

Δρυμός Θεσσαλονίκης 12-12-2010 , συνέντευξη Στυλίδης Αθανάσιος

Τ’ όνεμαμ' εν Χριστόφορος Σοϊλεμιζίδης του Ισαάκ και εγεννέθα σα 1934 τη χρονίας, σην Αντρέεφκα τη Σοχουμί. Σα ρωμέικα έλεγαματο τη Ζουρνατσιάντων το χωρίον. Ο πάπαμ' έκουεν Ισαάκ, Σάκος,  και η μαναμ Θυμία, ασή Σιονάντων . Ο παππούλη μ' ασή πατέρα μ’ το μέρος έτον  ο Φόλον ο Σοϊλεμιάης και τη γιαγιαμ’ πα εδέκανε το όνεμαν η Φολίνα. Το όνεμαν ατς έτον Κερέκη αση Τσιλιγκιαράντας (Τσιλιγκερίδου). Τ΄ όνεμαν τη λυκοπάπποσιμ' αση κυρού μ' το μέρος έτον Κωνσταντίνος , Κώστης. Τη μάνασιμ' ο κυρ έκουεν Χρήστος και η  γυναίκα τ’ έτον η Ευγένη ασή Πουμπουράντας. Τη Κερέκης ο κυρ, ο παραπαππού μ’,  έτον Γιάννες, ο Πούμπουρον ο Γιάννες. Τη μάνασατς το όνεμαν κι ξέρατο , επέθανεν πολλά έρκιαντια, και ατός ο σχωρεμένον ο Γιάννες , εζήνεν. Έπαιζεν και κεμετζέν. Α λέωσε την ιστορίαν ατ ;

Ατός είσεν πολλά παιδία . Ο μεγάλον έτον γραμματισμένος , δέσκαλος, και όνταν α μοίριαζεν τα χώματα, δώδεκα παιδία είσεν και έναν έτον άμον παλαλόν. Και είπεν όμποιος έσιατονε τ’ εκεινού το μερτικόν πα θα παιρ εκείνος. Αλλά ο τρανόν , ο Γερίκας , ο δέσκαλον , πολέμεσεν όλια να παιρ. Και είσεν έναν οσπίτ , σ’ έναν ρασίν απάν , ατόσον και έμορφον έτον , έλεγανατο το τσιμιάν.

Επήεν την Λαμπρήν την ημέραν , ολ σην εγκλεσίαν, ετοιμάουν να φτάγνε το παναήρ. Και ο λαός όνταν εξέβεν ασην εγκλεσίαν , τερούνε τη παππούμ τ’ οσπίτ κάεται . Ο Γερίκας εποίκενατο σ’ ονεμάν ατ και θα παίριατο . Ατός επήεν επέρεν ένα βέτραν καζ έξεν γύρω γύρω εδέκεν ατο φωτίαν και επαίρεν την κεμετζέν , και εσύρνεν  εκεί σο τσιμιάν απές,  και παιζ και τραβωδεί. Ο λαός τρες θα βζήν τ’ οσπίτ. Όνταν έρθανε τερούνε, ο Γιάννες παιζ την κεμετζέν ατ.  Αρ ατώρα είπεν έπαρ ντο θα παιρτς , αμώ τη γενέας ….! 

Ατό η ιστορία εέντον ση Ζουρνατσιάντων , σην Αντρέεφκαν.

Το χωρίον εμουν εχτίεν σα 1880 της χρονίας . Τεμέτερον το χωρίον και η Κούμα εσκάλωσαν σα 1880 της χρονίας. Αλλά η εγκλεσίαν μουν ετελέθεν το ΄90 και τη Κούμας το ΄92, δύο χρόνια κι’ άλλο αργώς.

Τη Κούμας η εγκλεσία έτον Αε Παύλος και εμείς Αε Γεώργιος , Αγέρτς.

Οι ρωμαίοι που εκάτσαν σ’ εμέτερα τα χωρία έσανε ριατσιπιάρ , εποίναν καπνά. Για τατό πα ο Τσάρον εκαλοκράτνεν ατς . Ατοίν επόρναν και επαίγναν και έρχουσαν σην Τουρκίαν , ίσαμ με το ΄11. Επαίγναν επούλνανε , αλισβερίς εποίνανε . Έσανε ο Μούστογλης ο έμπορας , και άλλ . Ο Μουστόπουλος , η γαρήμ επεκείνο το έθνος εν , Σαντέτ. Επέγναν και εποίναν και αλισβερίς, εδίνανε και εγόραζαν . Ύστερα , ο εις τον άλλον εμάθιζαν , εφύτεψαν και το τσάι , όλια τ’ εμέτερον οι Πόντιοι εφύτεψανε σον Καύκασον.

Πριν να βγαιν ο πόλεμον , όνταν εξόρτσανε μας,  ατοίν οι καμμουνίστοι εκατήβασαν τον πολυόλαιον . Είχα έναν κουμπάρον , θα έφευεν σην Ελλάδαν. Είπε με , αχά αφήνω σας χρήματα  , εγώ φεύω εσείν χτίστιατο .  Εμείς εσκάλωσαμε , και κάπως σην γωνίαν εποίκα και εχτάρεψα . Εκειάν έτον έναν τσιουγούν , καρφωμένον και έγραφτεν πότε εσκαλώθεν και πότε εγλυτώθεν (η εκκλησία) . Για τεκείνο ξέρατο. Κ’ επεκεί επήγα ετέρεσα και τη Κούμας , έναν το ίδιον χτισμένα έσανε , έναν λοής . Τα δύο εγκλεσίας πα , με πέτρας πελεκεμένα , αέτς εθέκανατα  , ατώρα πα να πας στέκνε τα πέτρας ακόμαν !

Την εγκλεσίαν ίσαμ’ που εξόρτσανε μας είχαματο , επεκεί σο ξόριμαν ανάμεσα εκλείδωσανατο και τα εικόνας ατώρα είναι σο Καζακστάν , σ’ έναν εγκλεσίαν . Εκεί είναι τα παλαιά τα εικόνας και τα στέφανα ντο εστεφάνωναν , άμον χρυσά …… χρυσένια έσανε. 

Σο χωρίον εμουν σουμά έσαν και άλλα χωρία που εζήναν Σαντέτ. Η Κούμα , η Άμσιορα….. Την Κούμα έλεγανατο και Μιχάληλοβκα , εξέρτς γιατί έλεγανατα Μιχάηλοβκα Αντρέεβκα ; Όνταν εγόραζανατα ασόν κνιάζον , που είσεν τα χώματα , ατός είσεν δύο παιδία , Αντρέας και Μίχας (Μιχαήλ) . Είπεν εγώ θα δίωσασατα άμαν θα δίτε το όνεμαν τη παιδίων. Άλλα χωρία σουμά έτονε Ορτουλήδες , Μανέα έλεγανατο , σην Μανέαν κ’ εζήναν Σαντέτ. Σην Κούμαν απές έσανε και Συρμενίτ και Ορτουλήδες πα. Σην πολιτείαν σουμά πα έσαν χωρία που εζήναν Σαντέτ , η Τράντα….. αλλά εκεί έτονε διάφορα , ας’ όλια τα μιλιάτια . Έτονε το Τσεπέλ , απάν ύψηλα , άμον παρχάρτς έτονε . Εκεί οι περισσοί έσανε Σαντέτ. Εγώ η θεία μ’ εκεί υπάντρεψεν , για τ’ όποιον εξέρω το Τσεπέλ.

Τον πρώτον τον καιρόν τα κορίτσια, τα παιδία τουν και εδίνανε και επέρνανε  , εκράτνανατα απέσατουν,  εμοίριαζανατα (οι Σαντέτ κ΄εταράσουσαν με τοι Όρτουληδας). Εποίνανε και αοίκα εύκαιρα πα !

 

Πρώτα εξαδέρφια κ' υπάντρευαν , δεύτερα από  κάποτε . Έσανε  εξέρω ......ο θείομ' έτονε , άλλος ο θείομ' έτονε . Αλλά η ζωή ατουν κ' επήεν καλά. Ελέπς οι παλαιοί είχανατο κακόν να υπαντρεύνε τα δεύτερα εξαδέρφια .

Οι Αντρέεφκα έτον περίπου 385 οικογένειας . Η Κούμα έτον κ' άλλο τρανόν , 1200 κες ελάγκεβεν . Η Κούμα έτον όλεν το τρανόν το χωρίον απές σο Σόχουμ . Τα οικογένειας έσαν τρανά , πέντε , έξ , οχτώ νομάτ. Τη Ζουρνατσιάντων ας έτον , πως  α λέωσε , τρία - τέσσερα χιλιάδες . Ση Ζουρνατσιάντων εζήναν Σαντέτκα φαμίλιας , Σοϊλεμεζάντ, Εφρεμιάντ ,  Πουμπουράντ, Τσιλιγκιαράντ, Παροτσάντ, Ποπαδάντ, Σιδηρόπουλοι, , Σιονάντ, Ταλαρίδης, Παναγιωτίδης , Ελευθεριάντ, ατοίν ολίγ έσανε . Ατουνούς έλεγαν ατς τη Ριζέτα (Ριζέτ) . Οι Ελευθεριάντ έρθανε ασό Κουπάν ύστερα,  και κι ξέρω αν είναι Σαντέτ . Έσανε Κοπαλάντ , Χαρατσάντ ....

Για να πας ση Ζουρνατσιάντων επέρανες τη Κούμας το ποτάμ και έβγαινες επεκεί 8 χιλιόμετρα κι άλλο, πιο ύψηλα σα παρχάρια μερ. Το ρασίν έτον ύψηλα , και άμον γιασλαμάν , είσεν και ένα σπέλαιον πα , τ' οσπίτια όλια εκεί έσαν χτισμένα . Αση θάλασσαν εν 16 χιλιόμετρα μακρά και κάπου 400 μέτρια σο ύψος.
Είσεν κάστανα , οξέας , πιαλίτια , τσιμσίρια, ταφλάνια, γαράμσια , είχαμε μουσμούλας . Σ' ορμάν ψιλά έσανε , είχαμε ήμερα χοντρά , όχι αοίκα άσπρα ...τ' άλλα τα μουσμούλας. Είχαμε διάφορα ......κοκκίμελα , ισμίλας ....ατό ες κόκκινον ξύλον που κι σάπεται . Αρτούτσια έσαν τσιπ ύψηλα σα ρασία ........ολίγα. Είχαμε και σαρμασιούχα και εποίναμε με τατά κεμετζέδες.
Σον πόλεμον όνταν κ' είχαμε να φάζουμε τα χτήνια , επαίναμε σ' ορμάν και εκατήβαζαμε ασά φύλλα  τουν για να φάζουματα.
Μεϊβιάδας είχαμε όντι θέλτς .. ασ όλια . Κοκκίμελα , απίδια....κωδωνάπ έλεγαματο, κερασάπ (ατό είνουτον τ' Άε Παυλή) . Όνταν εείντον από πες είντον άμον τη σικολάτα , αμάν εγώ εγάπανατο όνταν έτον ακόμα άσπρον πριν αρχινά και είνετε καφέ....
Είχαμε μήλα αρ αοίκα ..........έλεγανατα σιαπάν , γιατί έλεγανατα κι ξέρω .....σιαπάνια μήλα  . Τραβωδία πα εν ...

αφκά σο σπαλερόπο σου σιαπάνια μήλα κείνταν ,
 οφέτος το μοθόπωρον  εμέν και εσέν κανείνταν

Τη σκυλ το χάταλον κ' εντρέπεται ......χα...χα....χα ..!

 

 


συνεχίζεται.................